दृश्य: 0 लेखक: साइट सम्पादक प्रकाशन समय: 2026-07-06 उत्पत्ति: क्षेत्र
विषयसूची
पीवीसी-पत्रं बहुविनाइल-क्लोराइड-राल-निर्मितं सपाटं प्लास्टिकपत्रम् अस्ति । सूत्रस्य उत्पादनपद्धतेः च आधारेण कठोरः, लचीलः, स्पष्टः, वर्णयुक्तः, ठोसः, फेनयुक्तः, मट्टः, चमकदारः, अथवा मुद्रणार्थं, पैकेजिंग्, निर्माणार्थं, औद्योगिकप्रयोगाय वा विशेषतया उपचारितः भवितुम् अर्हति
पीवीसी इत्यस्य अर्थः पॉलीविनाइल क्लोराइड् इति भवति । पत्ररूपेण एतत् सामग्रीं प्रायः पीवीसी प्लास्टिकपत्रं, विनाइलपत्रं, कठोरपीवीसीपत्रं, स्पष्टपीवीसीपत्रं, पीवीसीफलकं, विस्तारितं पीवीसीपत्रं, अथवा पीवीसीफेनफलकं इति कथ्यते एतानि नामानि सम्बन्धिनो भवन्ति, परन्तु तेषां सर्वदा समानं उत्पादं न भवति । पैकेजिंग् कृते पतली स्पष्टं पीवीसी-पटलं औद्योगिकनिर्माणार्थं मोट-धूसर-कठोर-पीवीसी-फलकात् भिन्नं भवति ।
पीवीसी-पत्रस्य व्यापकरूपेण उपयोगः भवति इति मुख्यकारणं तस्य मूल्यस्य, शक्तिः, आर्द्रताप्रतिरोधः, रासायनिकप्रतिरोधः, मुद्रणक्षमता, प्रसंस्करणस्य सुगमतायाः च संतुलनम् अस्ति
पीवीसी पत्रं पीवीसी राल प्लस् योजकैः निर्मितं भवति ये पत्रस्य अन्तिमप्रदर्शनं समायोजयन्ति । सामान्यसंयोजकानाम् अन्तर्गतं स्थिरीकरणं, स्नेहकं, प्रभावसंशोधकं, रङ्गकं, प्लास्टिसाइजरं, भरावकं, पराबैंगनीसंयोजकं, ज्वाला-निरोधकं यौगिकं च सन्ति ।
सूत्रेण निर्धारितं भवति यत् पत्रं कठोरं वा लचीलं वा, पारदर्शकं वा अपारदर्शकं वा, चमकदारं वा जटं वा, पतलीपटलं वा स्थूलफलकं वा भवति। यथा, कठोरपीवीसीपत्रे प्लास्टिसाइजरं अल्पं वा नास्ति वा, येन तस्य कठोरता, आयामिकस्थिरता च अधिका भवति । लचीला पीवीसी पत्रे प्लास्टिसाइजर् भवन्ति, येन इदं मृदुतरं, मोचनीयं च भवति ।
प्रकारः |
अर्थ |
सामान्यप्रयोगाः |
|---|---|---|
कठोर पीवीसी पत्रक |
उत्तमबलं रासायनिकप्रतिरोधं चयुक्तं कठोरं पीवीसीपत्रम् |
मुद्रणं, चिह्नानि, पैकेजिंग्, यन्त्रकवरं, औद्योगिकपटलानि च |
पीवीसी पत्रं स्पष्टं कुर्वन्तु |
पारदर्शी कठोर अथवा अर्धकठोर पीवीसी पत्रक |
पेटी-जालकाः, तन्तु-पेटिकाः, फोडा-पैकेजिंग्, सुरक्षात्मक-कवराः च |
श्वेत पीवीसी पत्रक |
मुद्रणयोग्यपृष्ठसहितं अपारदर्शकं श्वेतं कठोरं पीवीसीपत्रम् |
ऑफसेट् मुद्रणं, UV मुद्रणं, विज्ञापनफलकानि, POP प्रदर्शनानि च |
रंगीन पीवीसी पत्रक |
कृष्ण, धूसर, रक्त, हरित, नील, अथवा अनुकूलितवर्णेषु निर्मितं पीवीसी-पत्रम् |
अलङ्कारः, चिह्नानि, टेम्पलेट्, फोल्डर्, कार्ड्स् |
लचीला पीवीसी पत्रक |
मृदु पीवीसी पत्रं वा रोलं यत् सहजतया मोचयितुं शक्नोति |
पर्दा, आवरणं, मेजचटाई, लचीला पैकेजिंग्, सुरक्षात्मकं चलच्चित्रम् |
पीवीसी फेन बोर्ड |
बन्द-कोशिका-संरचनायाः सह लघु-फेनयुक्तं पीवीसी-पत्रम् |
चिह्नानि, प्रदर्शनानि, अलमारियाणि, भित्तिपटलानि, मॉडलनिर्माणम् |
सेलुका पीवीसी बोर्ड |
कठोरतरपृष्ठत्वक्युक्तं फेनपीवीसीफलकं |
फर्निचरं, अलमारियाः, उत्कीर्णनं, विभाजनं, अलङ्कारिकपटलानि च |
विरोधी स्थिर पीवीसी पत्रक |
स्थिरविद्युत् न्यूनीकर्तुं पीवीसी पत्रकं उपचारितम् |
इलेक्ट्रॉनिक्सपैकेजिंग्, स्वच्छकक्षाः, संवेदनशीलसाधनक्षेत्राणि |
पराबैंगनी प्रतिरोधी पीवीसी पत्रक |
उत्तमबहिः वृद्धावस्थाप्रतिरोधाय निर्मितं पीवीसीपत्रम् |
बहिः चिह्नानि, बाह्यपटलानि, प्रदर्शनानि च |
ज्वाला-निरोधक पीवीसी पत्रक |
दहनं प्रतिरोधयितुं वा स्वयमेव निर्वापयितुं वा निर्मितं पीवीसीपत्रम् |
विद्युत् पटलाः, औद्योगिकरक्षकाः, भवनस्य अन्तःभागाः |
पीवीसी शीट् इति व्यापकपदम् अस्ति । अस्मिन् कठोरः पीवीसी-पत्रः, लचीलाः पीवीसी-पटलः, स्पष्टः पीवीसी-पत्रः, वर्णयुक्तः पीवीसी-पत्रः, फेन-पीवीसी-बोर्डः च समाविष्टाः भवितुम् अर्हन्ति ।
पीवीसी फेनफलकं पीवीसीपत्रस्य एकः विशिष्टः प्रकारः अस्ति । अस्य फेनयुक्तः कोरः अस्ति, अतः ठोसकठोरपीवीसी इत्यस्मात् बहु लघुः भवति । अस्य कटनं, मार्गं, मुद्रणं, माउण्ट् च सुकरं भवति, येन चिह्नानि, प्रदर्शनानि, अलमारियाणि, भित्तिपटलानि, अलङ्काराः च लोकप्रियाः भवन्ति ।
ठोस कठोर पीवीसी पत्रं रासायनिकटङ्कं, यन्त्ररक्षकं, उपकरणपटलं, निर्मितभागं च इत्यादीनां औद्योगिकप्रयोगानाम् कृते अधिकं गुरुतरं, दृढतरं, सघनतरं, उत्तमं च भवति
पीवीसी पत्रस्य मोटाई अनुप्रयोगस्य उपरि निर्भरं भवति। पतली पीवीसी प्रायः रोलरूपेण आपूर्तिः भवति, यदा तु घनतरः पीवीसी समतलपत्रेषु अथवा फलकरूपेण आपूर्तिः भवति ।
मोटाई श्रेणी |
सामान्य उत्पाद रूप |
विशिष्टाः प्रयोगाः |
|---|---|---|
०.०५-०.३ मि.मी |
पतली पीवीसी फिल्म अथवा रोल |
पैकेजिंग खिडकयः, आच्छादनानि, बन्धनकवराः, लेमिनेशनम् |
०.३-१.० मि.मी |
स्पष्टं वा श्वेतं कठोरं पीवीसीपत्रम् |
तन्तुपेटिकाः, फोडापैकेजिंग्, कार्ड्स्, मुद्रणपत्राणि च |
१-३ मि.मी |
कठोर पीवीसी पत्रक |
पटलानि, टेम्पलेट्, चिह्नानि, सुरक्षात्मकानि आवरणं च प्रदर्शयन्तु |
३-६ मि.मी |
कठोर पीवीसी बोर्ड |
भित्तिपटलाः, विभाजनं, प्रकाशरक्षकाः, मुद्रणफलकाः च |
६-१२ मि.मी |
मोटी पीवीसी पत्रक |
उपकरणपटलाः, स्थिराः, अलमारियाः, औद्योगिकनिर्माणम् |
१५-४० मि.मी |
भारी-कर्तव्य पीवीसी बोर्ड |
रासायनिकटङ्कयः, अस्तराः, यन्त्राणां भागाः, निर्माणपटलाः च |
पीवीसी फेनफलकस्य कृते सामान्यमोटाईषु १ मि.मी., २ मि.मी., ३ मि.मी., ५ मि.मी., ६ मि.मी., १० मि.मी., १२ मि.मी., १५ मि.मी., १८ मि.मी., २० मि.मी., २५ मि.मी., ३० मि.मी. प्रायः चिह्नानां प्रदर्शनानां च कृते पतलीफेनफलकानां उपयोगः भवति, यदा तु फर्निचरस्य, कैबिनेटस्य, विभाजनस्य, सीएनसी-निर्माणस्य च कृते घनतरफलकानां उपयोगः भवति ।
कठोरता, भारः, निर्माणविधिः, भारः, स्थापनाविधिः च आधारीकृत्य स्थूलतां चिनोतु ।
पैकेजिंग्, तन्तुपेटिका, पेटीविण्डो, ब्लिस्टरपैक् च कृते प्रायः ०.२ मि.मी.तः १.० मि.मी.पर्यन्तं पतले स्पष्टाः पीवीसी-पत्राणि सामान्यानि सन्ति । मुद्रणस्य, विज्ञापनपटलस्य, प्रदर्शनफलकानां च कृते १ मि.मी.तः ५ मि.मी.पर्यन्तं कठोरपीवीसीपत्राणि व्यावहारिकाः सन्ति । अलमारियानां, विभाजनस्य, फर्निचरपटलानां च कृते प्रायः १० मि.मी.तः १८ मि.मी.पर्यन्तं पीवीसी-फेनफलकानां उपयोगः भवति । औद्योगिकटङ्कस्य, रक्षकस्य, अस्तरस्य, निर्मितभागस्य च कृते सामान्यतया मोटाः ठोसपीवीसी-फलकाः उत्तमाः भवन्ति ।
यदि पत्रं उष्णरूपं भवितुमर्हति तर्हि केवलं रूपेण स्थूलतां न चिनुत । निर्माणस्य अनन्तरं निर्माणस्य गभीरता, ढालस्य डिजाइनं, तापनतापमानं, मोटाईवितरणं च पश्यन्तु ।
पीवीसी शीट् लोकप्रियं यतः एतत् कार्यक्षमतायाः मूल्यस्य च व्यावहारिकं मिश्रणं प्रदाति ।
जलप्रतिरोधी, स्वच्छतासुलभं, अनेकानाम् आर्द्रवातावरणानां कृते उपयुक्तं च अस्ति । अस्य अनेकानाम् अम्ल-क्षार-लवण-मद्य-शुद्धिकरण-द्रव्याणां प्रति उत्तम-प्रतिरोधः अस्ति, यद्यपि प्रत्येकस्य विलायकस्य कृते अयं न उपयुक्तः । ग्रेडानुसारं कटयितुं, खनितुं, मार्गं कर्तुं, वेल्डेड्, गोंदं, मुद्रणं, लेमिनेशनं, उष्णरूपं च कर्तुं शक्यते ।
कठोर पीवीसी इत्यस्य उपयोगिनो विद्युत् इन्सुलेशन गुणाः अपि सन्ति तथा च अनेकेषु ग्रेडेषु उत्तमः ज्वाला-निरोधकः व्यवहारः भवति । परन्तु मानकपीवीसी उच्चतापमानस्य प्लास्टिकं न भवति । अनेकानाम् कठोरपीवीसी-श्रेणीनां कृते निरन्तरं सेवा-तापमानं सामान्यतया ६०°C-परिमितं भवति, अतः उच्चतापयुक्तानां अनुप्रयोगानाम् सावधानीपूर्वकं जाँचः करणीयः ।
पीवीसी-पत्रस्य उपयोगः पैकेजिंग्, मुद्रणं, भवनं, फर्निचरं, प्रदर्शनं, चिकित्सा, औद्योगिकं च विपण्यं भवति ।
पॅकेजिंग् इत्यत्र तन्तुपेटिकाः, ब्लिस्टरपैक्, पेटीविण्डो, ट्रे इन्सर्ट्, थर्मोफॉर्मड् पैकेजिंग् च इत्येतयोः कृते स्पष्टपीवीसीपत्रस्य उपयोगः भवति । एतत् अनेकेषां उपभोक्तृ-व्यापारिक-उत्पादानाम् स्पष्टतां, रूप-क्षमता, स्थिर-प्रक्रियाकरणं च प्रदाति ।
मुद्रणं चिह्नं च विज्ञापनफलकानां, प्रदर्शनपटलानां, पीओपीप्रदर्शनानां, प्रदर्शनस्थानानां, मेनूफलकानां, लेबलानां, प्रचारपत्राणां च कृते श्वेतवर्णीयपीवीसीपत्राणां उपयोगः भवति चिकनी PVC पृष्ठानि UV मुद्रणं, स्क्रीन मुद्रणं, ऑफसेट् मुद्रणं, डिजिटल मुद्रणं च समर्थयितुं शक्नुवन्ति ।
निर्माणे आन्तरिकक्षेत्रे च भित्ति-आच्छादनस्य, विभाजनस्य, छत-पटलस्य, सजावटी-पटलस्य, स्नानगृहस्य पटलस्य, पाकशाला-पटलस्य, आर्द्रता-प्रतिरोधी-पृष्ठस्य च कृते पीवीसी-पत्राणां, पीवीसी-फेन-फलकानां च उपयोगः भवति
फर्निचर-मन्त्रिमण्डलेषु, पीवीसी-फोम-बोर्ड्, सेलुका-पीवीसी-बोर्ड् च कैबिनेट-द्वारेषु, अलमारयः, दराज-पैनलेषु, स्नानगृह-फर्निचरेषु, पाकशाला-मन्त्रिमण्डलेषु, हल्के फर्निचर-घटकेषु च उपयुज्यन्ते
औद्योगिकप्रयोगेषु रासायनिकटङ्कस्य, टङ्कस्य अस्तरस्य, यन्त्ररक्षकस्य, अम्लप्रतिरोधीपैनलस्य, उपकरणस्य आवासस्य, डक्टवर्कस्य, प्रयोगशालायाः कार्यपृष्ठस्य, जलशुद्धिकरणघटकस्य च कृते ग्रे कठोरपीवीसीपत्राणां उपयोगः भवति
चिकित्सा-औषध-पैकेजिंग्-मध्ये, चयनित-पीवीसी-पत्राणां उपयोगः फोडा-पैकेजिंग्, मेडिकल-ट्रे, स्वच्छ-पैकेजिंग-अनुप्रयोगेषु च भवति । एतेषां उपयोगानां कृते क्रेतारः आवश्यकप्रमाणपत्राणि, प्रवासनमानकानि, नियामक-अनुपालनं च निर्दिष्टव्यानि ।
पीवीसी-पत्रस्य अनेकाः लाभाः सन्ति: एतत् व्यय-प्रभावी, बहुमुखी, आर्द्रता-प्रतिरोधी, जंग-प्रतिरोधी, मुद्रणयोग्यः, निर्माणे सुलभः, अनेकेषु वर्णेषु, मोटाईषु, पृष्ठेषु, ग्रेडेषु च उपलभ्यते
परन्तु तस्य सीमाः अपि सन्ति । उच्चतापमानवातावरणानां कृते मानकपीवीसीपत्रं आदर्शं नास्ति । एसीटोन् अथवा टेट्राहाइड्रोफुरान् इत्यादिभिः विलायकैः तस्य आक्रमणं भवितुम् अर्हति । बहिः उपयोगाय पराबैंगनी-स्थिर-श्रेणीः अनुशंसिताः सन्ति । भोजनस्य, चिकित्सायाः, औषधसम्पर्कस्य वा कृते क्रेतारः सामान्यप्रयोजनस्य पीवीसीपत्रस्य स्थाने प्रमाणितश्रेणीनां उपयोगं कुर्वन्तु ।
पदार्थ |
पीवीसी शीट लाभ |
यदा अन्यः पदार्थः श्रेष्ठः भवेत् |
|---|---|---|
पीवीसी बनाम ऐक्रेलिक |
उत्तम रासायनिकप्रतिरोधः न्यूनव्ययः च |
ऐक्रेलिकस्य प्रकाशीयस्पष्टता अधिका भवति |
पीवीसी बनाम पॉलीकार्बोनेट |
बहुषु सन्दर्भेषु न्यूनव्ययः उत्तमः रासायनिकप्रतिरोधः च |
पॉलीकार्बोनेट् इत्यस्य प्रभावबलं बहु अधिकं भवति |
पीवीसी बनाम पीईटी/पीईटीजी |
उत्तमं कठोरता, मुद्रणक्षमता, ज्वाला-निरोधकविकल्पाः च |
स्पष्टतायाः, प्रभावस्य, पुनःप्रयोगस्य वा कार्यक्रमस्य कृते PET/PETG प्राधान्यं दातुं शक्यते |
पीवीसी बनाम पीपी |
मुद्रणं बन्धनं च सुलभं, प्रायः कठोरतरम् |
पीपी लघुतरं भवति तथा च केचन रसायनानि तापं च उत्तमरीत्या सम्पादयति |
पीवीसी फोम बोर्ड बनाम एमडीएफ |
जलरोधकः, लघुतरः, न सड़ति च |
एमडीएफ शुष्क-फर्निचर-संरचनासु दृढतरं पेच-धारणं प्रदातुं शक्नोति |
उद्धरणस्य अनुरोधं कुर्वन् सटीकप्रकारः, मोटाई, आकारः, वर्णः, पृष्ठभागः, परिमाणं, अनुप्रयोगः, कार्यप्रदर्शनस्य आवश्यकताः च समाविष्टाः कुर्वन्तु ।
एकः स्पष्टः विनिर्देशः एतादृशः दृश्यते: स्पष्टः कठोरः पीवीसी-पत्रः, 0.5 मिमी मोटाई, 1220 x 2440 मिमी, चमकदारः पृष्ठः, सुरक्षात्मकः पटलः, तन्तु-पेटी-विण्डो-पैकेजिंग्-कृते, 1000 किलोग्रामः, RoHS/REACH आवश्यकः।
औद्योगिकप्रयोगाय रासायनिकसंपर्कः, कार्यतापमानं, ज्वालारेटिंग्, पराबैंगनीसंपर्कः, सहिष्णुता, घनत्वं, निर्माणविधिः, तथा च पत्रस्य वेल्डिंगस्य, सीएनसीकटनस्य, थर्मोफॉर्मिंग्, अथवा मुद्रणस्य आवश्यकता अस्ति वा इति च समावेशयन्तु
HSQY Plastic पैकेजिंग्, मुद्रण, साइनेज, फर्निचर, औद्योगिकप्रयोगेषु च विभिन्नरङ्गैः, ग्रेडैः, मोटाईभिः, कस्टम्-आकारैः च पीवीसी-पत्राणां, फिल्मानां च आपूर्तिं करोति
पीवीसी-पत्रस्य अर्थः बहुविनाइल-क्लोराइड्-प्लास्टिकेन निर्मितं समतलपत्रम् । सूत्रस्य उत्पादनप्रक्रियायाः च आधारेण कठोरः, लचीला, पारदर्शी, वर्णयुक्तः, ठोसः, फेनयुक्तः वा भवितुम् अर्हति ।
पीवीसी पत्रं प्लास्टिकपत्रस्य एकः प्रकारः अस्ति । अन्येषु प्लास्टिकपत्रेषु पीईटी, पीपी, पीएस, एबीएस, ऐक्रेलिक, पॉलीकार्बोनेट्, एचडीपीई च सन्ति ।
पीवीसी पत्रं अत्यन्तं जलप्रतिरोधी भवति तथा च अनेकानाम् आर्द्रवार्द्रवातावरणानां कृते उपयुक्तम् अस्ति । परन्तु जलरोधकप्रदर्शनार्थं स्थापनासन्धिः, कटधाराः, चिपकणाः, बन्धकाः च सम्यक् परिकल्पिताः भवेयुः ।
पीवीसी-पत्रस्य उपयोगः पैकेजिंग्, तन्तुपेटिका, ब्लिस्टरपैक्, चिह्नानि, मुद्रणं, भित्तिपैनल, विभाजनं, फर्निचरं, कैबिनेटं, रासायनिकटङ्कं, मशीनरक्षकं, टेम्पलेट्, औद्योगिकनिर्माणं च कर्तुं भवति
पीवीसी-पत्रं ०.३ मि.मी.-अन्तर्गतं अत्यन्तं पतली-पटलात् आरभ्य २० मि.मी.तः उपरि मोट-कठोर-फलकपर्यन्तं भवितुम् अर्हति । सामान्यकठोरपीवीसीपत्रस्य मोटाई ०.२ मि.मी., ०.५ मि.मी., १ मि.मी., २ मि.मी., ३ मि.मी., ५ मि.मी., १० मि.मी., १५ मि.मी., २० मि.मी., अपि च ततः उपरि भवति ।
आम्। पीवीसी-पत्रं स्थूलतायाः, ग्रेडस्य च आधारेण छूरेण, आराभिः, सीएनसी-रूटरैः, डाई-कटिंग्-उपकरणैः, अथवा लेजर-विकल्पैः कटयितुं शक्यते । समुचितं साधनं दारणं, द्रवणं, रूक्षधारं वा निवारयितुं साहाय्यं करोति ।
आम्, परन्तु बहिः अनुप्रयोगेषु पराबैंगनी-स्थिरीकृत-पीवीसी-पत्रस्य अथवा सुरक्षात्मक-लेपनस्य उपयोगः करणीयः । मानक आन्तरिक पीवीसी दीर्घकालं सूर्यस्य संपर्कात् परं विवर्णं वा भंगुरं वा भवितुम् अर्हति ।
आम्। श्वेतस्य पीवीसी-पत्रस्य, पीवीसी-फोम-बोर्डस्य च व्यापकरूपेण उपयोगः यूवी-मुद्रणस्य, स्क्रीन-मुद्रणस्य, आफ्सेट्-मुद्रणस्य, डिजिटल-मुद्रणस्य च कृते भवति । सामूहिक-उत्पादनात् पूर्वं पृष्ठीय-गुणवत्तायाः, मसि-संगततायाः च परीक्षणं करणीयम् ।
कठोरः पीवीसी-पत्रः कठोरः दृढः च भवति, यः पटलस्य, पैकेजिंग्, मुद्रणस्य, औद्योगिकभागस्य च कृते उपयुक्तः भवति । लचीला पीवीसी पत्रं मृदुः मोचनीयं च भवति, पर्दा, आवरणं, चटाई, लचीलसंरक्षणं च कृते उपयुक्तम् अस्ति ।
विनियमितपैकेजिंग् कृते केवलं प्रमाणितं खाद्य-श्रेणी, चिकित्सा-श्रेणी, अथवा औषध-श्रेणी-पीवीसी-पत्रस्य उपयोगः करणीयः । सामान्यप्रयोजनीयं पीवीसीपत्रं प्रत्यक्षभोजनाय वा चिकित्सासंपर्काय वा उपयुक्तं न कल्पनीयम्।
बलस्य, मुद्रणस्य, पैकेजिंग्, औद्योगिकनिर्माणस्य च कृते कठोरं पीवीसी-पत्रं चिनुत । पारदर्शीपैकेजिंग् तथा बक्सविण्डोज कृते स्पष्टं PVC शीट् चिनोतु। हल्केन चिह्नानां, प्रदर्शनस्य, फर्निचरस्य, भित्तिपटलस्य च कृते PVC फोम बोर्डं चिनोतु। यदा भवतः अनुप्रयोगे विशेषप्रदर्शनस्य आवश्यकता भवति तदा एण्टी-स्टैटिक, पराबैंगनी-प्रतिरोधी, ज्वाला-निरोधकं, खाद्य-श्रेणी, अथवा चिकित्सा-श्रेणी-पीवीसी-पत्रं चिनुत।
उत्तमं पीवीसी-पत्रं केवलं स्थूलतमं वा सस्तातमं वा विकल्पं न भवति । इदं भवतः अन्तिम-अनुप्रयोगाय समीचीन-सामग्री-प्रकारं, मोटाई, पृष्ठं, सहिष्णुता, प्रमाणीकरणं, प्रसंस्करण-प्रदर्शनं च युक्तं पत्रम् अस्ति ।